Hoe ga je om met een driftige peuter?

Met haar vlakke hand slaat ze hem hard in het gezicht. Haar zachte pluishaartjes vormen een veel te snoezig lijstje om haar uitgestreken grijns. Dit triggert mij meteen. Slaan kan echt niet. Dit is een grens! De door mij met boze woorden en luide stem getrokken grens is echter niet wat ik denk dat hij is. Blijkbaar geen natuurlijke autoriteit hier. Wat voor mij voelt als een dik geknoopt touw van een duidelijke norm is voor deze driftige peuter een uitnodiging tot rebellie.

 

Geslagen worden door je vier jaar jongere zusje

Ze slaat weer, de kracht die ze hiervoor inzet komt uit haar mini teentjes van amper een centimeter lang. En weer. En weer. Het blijft natuurlijk niet zonder gevolgen. Een verontwaardigde schreeuw en een ietwat gedramatiseerde huil. ‘Ik word geslagen, het doet zo’n pijn,’ zegt mijn oudste, die alleen al door een uitdagende blik van een kleuter aan de andere kant van het lokaal in de war raakt. Een fel donderend zusje lijkt dan opeens een paar turven groter dan jij zelf bent.

 

Machteloosheid en falen

We voelen ons machteloos tekortschieten tegenover onze geliefde, kleine en ielige peuter.  Zij is het soort meisje wat lichtvoetig op haar tenen loopt alsof ze danst. Diezelfde schattige blauwe ogen die ik trots op Instagram post lijken nu wel in het bezit van een asociale, ongevoelige en veeleisende koningin. Hoe harder er geschreeuwd wordt, hoe vaker het kleine handje landt op wat ze maar weet te raken. Natuurlijk heb ik haar allang in een strakke houtgreep genomen. Maar ze draait en kronkelt als een slang in het nauw. Hoe meer ze onze grenzen voelt, hoe hardnekkiger haar verlangen lijkt om door te gaan. Huilend nu, op het randje van krijsen. Nee geen koningin meer. Maar een woest beest. Ik haal adem. Ik voel onze wanhoop.

 

Je handen vol aan het moederschap

Ik heb mijn arm om het wild spartelende diertje. Aan het einde van mijn uitgestrekte been ligt een zielige lange jongen van 6 volop gebruik te maken van het onrecht wat hem wordt aangedaan. Hij weet zich net buiten het gevarengebied van de schoppende benen en maaiende armen van deze driftige peuter te houden. 

 

Grote gevoelens voor kleine kindjes

Ik blijf ademen en kijk. Wat voelt mijn meisje zich in de war. Ze huilt van verdriet. Schopt van frustratie van haar af. Ze weet niet hoe ze dit kan stoppen. Ze voelt onze grenzen juist heel goed. De druk die het haar geeft maakt dat ze steeds maar meer chaos voelt. Wat begon als een spel is nu een kluwen wol, draadjes in haar hoofd, helemaal in de war. Ze hoort onze boosheid, voelt de frustratie en dit maakt haar ook nog eens hartstikke bang.

 

Hoe je verwachtingen je blind maken

Mijn pogingen om haar te laten voelen wat haar slaan met ons doet, vragen iets van haar wat ze nog niet kan bevatten. Ze zit vast. 

Of zit ik vast? Vast in mijn verlangen naar harmonie. Overduidelijke en ervan af spattende liefde tussen broer en zus. Goed luisterende en gehoorzame kinderen die vanuit zichzelf gemotiveerd zijn om ‘goed’ te doen. Mijn etterige broertje die mij met een steen op mijn hoofd slaat. Onze nog steeds moeizame relatie die me zeer doet. Iedereen heeft zijn eigen motivatie en deze helpt niet altijd om te zien wat er echt aan de hand is. Wat gebeurt er met mijn kleintje. Is het kortsluiting? Is ze op weg naar een bestaan als de onuitstaanbare diva die met roodpaarse wangen haar wereld naar haar hand probeert te zetten?

 

Je peuter aan de  macht

Het tegenovergestelde is waar. Dit is de fase in haar ontwikkeling waar ze haar eigen mening leert vinden. Haar morale kompas geïnstalleerd wordt en ze leert hoe je rekening kan houden met de gevoelens van anderen. Ze leert ook dat ze macht heeft. Zij kan iets in gang zetten wat effect heeft op een ander. Spelenderwijs ontdekt ze wat oorzaak en gevolg zijn. Ook laat ze zien dat ze de relatie met ons als zeker en veilig ervaart. Ze vertrouwt ons genoeg om zo stinkend dwars te kunnen zijn, om daarna in onze armen getroost te worden. 

 

Is jouw driftige peuter ook overal voorbeeldig lief en thuis zo vreselijk lastig? Herken je het gevoel van falen, proberen onze peuters ons nou expres op de kast te jagen?

 

Waarom je gelukkig mag zijn met een lastige peuter

Mijn driftige peuter is helemaal niet lastig, ze drukt niet expres op de knopjes die ons laten ontploffen. Ze is aan het experimenteren met haar eigen wil. En wij zijn de gelukkigen. Ons vertrouwt ze het allermeest, genoeg om zelfs met het meest lelijke gedrag, zeker te weten dat er altijd liefde voor haar is. 

Mijn peuter botst elke dag hard tegen haar eigen onbuigzame grenzen. Ze leeft in een wereld waar anderen altijd meer lijken te kunnen dan zij. Harder rennen, hoger klimmen, meer praten. En naast de grenzen die haar ontwikkelende hersenen stellen zijn er ook nog onze grenzen. Je mag die gevaarlijke weg niet oversteken. Je kunt de appel niet opeten voordat ik ervoor betaald heb. Zij snapt het concept van geld nog niet. Het is te laat om te spelen, zeggen we tegen een wezentje wat nog niet ons tijdsbegrip heeft. En je mag niet slaan vertellen we haar. Terwijl ze nog niet het inlevingsvermogen en het overzicht heeft om echt te begrijpen wat het met ons doet.

 

Je peuter heeft grenzen nodig

Heeft het dan wel zin om grenzen te stellen die ze toch niet kan begrijpen? Ja, gelukkig wel. Want elke dag leren onze kleintjes meer dan wij in een jaar doen. Het aantal nieuwe hersenverbindingen per dag neemt harder toe dan de jeukrupsenplaag afgelopen zomer. En hoewel ze niet iets nieuws kunnen leren voordat ze er aan toe zijn. De kracht van imitatie is gigantisch. Wat je peuter bij jou ziet vormt de basis van zijn eigen gedragsrepertoire. Wat jij voorleeft is de voedingsbodem van zijn hersengroei. Hoe jij met je eigen emoties omgaat en met die van anderen is de beste voorspeller van hoe je kind later zelf zijn emoties kan reguleren.

Duidelijkheid geeft veiligheid

Het stellen van grenzen geeft ook duidelijkheid van hoe de wereld in elkaar steekt. Door steeds maar te ervaren wat de gevolgen zijn van zijn gedrag leert het kind stap voor stap wat er van hem verwacht wordt. Heel duidelijk. En duidelijkheid zorgt voor een gevoel van veiligheid. Peuters tasten elke keer opnieuw hun grenzen af, zo ontdekken ze de wereld die elke keer een stukje ruimer wordt. Dat betekent ook dat ze die ruimte om te experimenteren  moeten krijgen. Zijn de grenzen namelijk te krap, dan kan de koppigheid steeds sterker worden en ontstaat er een machtsstrijd. Dan ben je samen alleen nog maar bezig met je eigen zin krijgen, niet meer met wat er eigenlijk aan de hand is en dat is groeien.

 

De wereld draait om jouw peuter

Mijn meisje heeft net ontdekt dat ze een eigen ik is. En ze ervaart de wereld nu even vanuit haar eigen perspectief. In haar beleving draait de wereld om haar.  En dat betekent dat wat zij wil ook moet gebeuren. Dat er gevolgen zijn van haar wensen daar staat ze nog helemaal niet bij stil. Wij wel natuurlijk en dat zorgt voor een oneindige stroom aan botsingen en strijd.

 

Hoe ga je om met je koppige peuter?

Omgaan met een lastige peuter vraagt een boel geduld. Weten wat er eigenlijk aan de hand is in dat schattige, maar soms duivelse hoofdje helpt je eigen hoofd koel houden. Kijk open naar de grenzen die je stelt. Zijn ze noodzakelijk? Geven ze je kindje duidelijkheid en veiligheid? Geef ze dan consequent aan. Het is belangrijk dat peuters dingen op hun eigen manier kunnen doen. Nee zeggen is helemaal geen verkeerd iets. Het is het goed recht van je kind om zelf te bepalen wat het kan en wil. En aan jou om creatieve manieren te bedenken om dit mogelijk te maken.

 

Je kind is niet je ondergeschikte

Het wat vastgeroeste en lichtelijk antieke beeld dat een kind onze mindere is, mag van mij in het museum der oudheden tentoongesteld worden. Mijn dochter haar stem heeft net zoveel recht om gehoord te worden als die van haar ouders. Alleen zijn haar nog niet uitontwikkelde hersenen de reden dat er grenzen bestaan. Ik schat in wat zij en de anderen om haar heen nodig hebben om veilig, liefdevol en gezond op te groeien. Dat doe ik niet door haar wil te breken op momenten dat zij deze vol vuur aan het uitdragen is. Omgaan met koppigheid is geen wedstrijd met vaste, strakke regels. Het is geven en nemen, voelen en kijken, flexibel meebewegen waar het kan en op momenten dat die ruimte er niet is een stevige en liefdevolle grens neer te leggen. Hierdoor wordt de wereld van een peuter  langzaam steeds duidelijker en kan hij zichzelf en zijn omgeving blijven onderzoeken op een veilige en liefdevolle manier.

 

Je kind vrijheid geven

Elke dag opnieuw zijn we samen op zoek naar een evenwicht. De balans tussen consequent zijn, duidelijke grenzen en aan de andere kant voldoende vrijheid om zichzelf en de wereld te ontdekken. Ik wil namelijk niets liever dan dat mijn koppige dwarse, maar o zo geweldige peuterdame, zich zo vrij voelt als een drag queen op een prideboot. Dat ze grenzen gaat voelen en ze gebruikt als een innerlijke wegwijzer, maar zich nooit laat beperken door wie of wat dan ook. Ze mag zijn en worden wie ze wil en wie ze kan zijn. Dus nu slaak ik een diepe zucht en adem ik weer door. Maar toch een heel stuk minder vast dan een paar minuten geleden. Heerlijk om de eigen beperkingen in mijn hoofd weer te laten vieren. Misschien doen we zo samen eerst maar een dansje, ik heb opeens ‘I will survive’ in mijn hoofd.

 

 

Kun je wel wat hulp gebruiken om zelf overeind te blijven? Iemand die met je meekijkt, of gewoon even luistert?

In dit artikel schrijf ik dat perfecte moeders helemaal niet bestaan.

 

Op deze website kun je geen reacties onder een artikel achterlaten, wil je er wel graag op reageren? Dat kan hoor! Op de Facebookpagina van wat baby’s nodig hebben bijvoorbeeld, of onder het bericht op Instagram. Zie je daar!

  • Deel via

Lees ook

Geef mijn kinderen lucht om te leven, vrijheid o...

Waarom ik met mijn gezin gevlucht ben uit Nederland   Ik zit in het gras, de kopjes van honderden gele bloempjes bewegen mee met de wind. Het geluid van kleine lichte vogeltjes, die ik niet zie, maar die overal om […]

Een overprikkelde baby

‘Is dit het nu?’   Een gillend hoopje ellende Daar zit je dan in het schemerdonker met een gillend hoopje ellende op je schoot. Hij spartelt in je armen en lijkt wel bezeten. Zweetdruppeltjes lopen over zijn gezichtje. Gierende halen […]

Nieuw leven ontdekt?! Wonderen bestaan overal

  Op een vreemde planeet vinden ontdekkingsreizigers, ver van huis en haard, een stof. Het blijkt een levende stof. Het is nooit hetzelfde en past zich voortdurend aan. Het ‘leest’ zijn omgeving en het verandert daarop meteen van samenstelling. Deze […]